Ekstra
Magazyn
Ekstra Magazyn

Najlepsze teksty z całej Polski, w każdy piątek dla wszystkich prenumeratorów Cyfrowych. Poznaj Ekstra Magazyn

Gorlice. Phil Weiser - wnuk bieckich żydów został generalnym prokuratorem Kolorado

Czytaj dalej
Fot. archiwum Ira Goetz/Denver Post
Tomasz Pruchnicki

Gorlice. Phil Weiser - wnuk bieckich żydów został generalnym prokuratorem Kolorado

Tomasz Pruchnicki

Blisko 90-letni Ira Goetz, mieszkaniec Nowego Jorku i około 40-letni Phil Weiser, prokurator generalny Kolorado mieszkający w Denver mają wspólne korzenie i właściwie wspólną przyszłość Pierwszy ocalał z holokaustu, jako 14 -latek, podobnie jak rodzice drugiego - Chana i Abraham. Phil jest ich wnukiem.

Przez płytę rynku w Bieczu, powoli, idzie dwóch mężczyzn. Starszy, niskiego wzrostu z resztkami siwych włosów ubrany w spodnie w kolorze khaki, w białej koszuli. Na ramiona ma narzuconą marynarkę. To Ira, który ma prawie dziewięćdziesiąt lat. Obok niego kroczy wyższy mężczyzna koło czterdziestki, w okularach, w zwykłych spodniach i w białej koszuli w pionowe paski. Wyróżniają go ciemne włosy, wysokie czoło, uśmiechnięta twarz. Ma na imię Phil. Obydwaj idą do góry rynku, mijają ratusz, restaurację „U Becza” i dalej w kierunku ulicy Bochniewicza.

Spacer z trudnymi wspomnieniami

Rozmawiają po angielsku jak zwykli dwaj turyści, których co roku w okresie letnim można spotkać w Bieczu. Jednak nie są zwykłymi zwiedzającymi.

Do Biecza przywiodły ich wspomnienia sprzed ponad siedemdziesięciu lat.

Starszy Ira Goetz ostatnio jest częstym gościem niedoszłej stolicy Polski. Tutaj się urodził, mieszkał i musiał uciekać przed nazistowskimi oprawcami. Od wielu lat mieszka samotnie w Nowym Jorku i stara się przyjeżdżać do „swojego” miasta. Coraz trudniej mu pokonać Atlantyk i chociaż na chwilę opuścić kotwicę w Bieczu. Kiedyś wychowany w środowisku bieckich Żydów - jak wspomina - miał kłopoty z płynnym językiem polskim. Gdy pewnego dnia przyjechał do cioci do Gorlic wieczorem i nie mógł znaleźć ulicy,miał kłopot, żeby zapytać przechodniów, bo napotkani mieszkańcy, nie rozumieli jidysz. Ale po tylu latach idzie mu bardzo dobrze.

Młodszy nazywa się Phil Weiser i na co dzień mieszka w Denver w stanie Kolorado w USA. Jest tutaj pierwszy raz w życiu. Wszystko dla niego jest takie inne, egzotyczne. Te wąskie uliczki, mała przestrzeń i średniowieczna zabudowa, którą zna tylko z książek.

Bieczanie ocaleni z holokaustu

Urodził się jako jeden z dwóch synów Estery Kurz, której rodzice pochodzili z Biecza. Ta historia według założeń nazistów nie powinna się nigdy wydarzyć. Nie powinno go tutaj być… Lecz jak mawiał rabin Gorlic Shlomo Halbestam - co ci jest pisane, to nawet wróg tego na siłę nie zmieni.

Kiedy Niemcy podczas okupacji hitlerowskiej rozpoczęli likwidację bieckiego getta, czternastoletni Ira najpierw poza centrum ukrył siostry, a potem chciał wrócić po chorą mamę. Szybko okazało się, że niestety nic już nie może zrobić, bo sam zostanie złapany przez okupanta. Takie ostrzeżenie otrzymał od innych mieszkańców Biecza, którzy znali go od dziecka. Posłucha i płakał nad niesprawiedliwym swoim losem. Po przesiedzeniu prawie doby w ukryciu w wyrwie muru starówki, zziębnięty, głody i na wpół żywy poszedł do domu państwa Tekli i Władysława Kosibów na ulicy Bochniewicza, aby poprosić o pomoc. Oczywiście otrzymał ją natychmiast. Najpierw go nakarmiono, a potem ukryto w stogu słomy.

To u Kosibów spotkał panią Chanę Kurz z synkiem Mojżeszem, która wraz z mężem Abrahamem mieszkała przy ulicy Piekarskiej w Bieczu. Znał ich dobrze.

Po kilku dniach Rudolf Kosiba poszedł na stację w Libuszy i zakupił dla nich bilety na pociąg do Krakowa. Ocaleni mogli próbować ucieczki dalej. Ira w Stróżach spotkał swojego wuja i dalej z nim podróżował.

Czytaj wiecej:

  • Wojenna tułaczka i obozowe cierpienie
  • Cud ocalenia z płonącego baraku
Pozostało jeszcze 55% treści.

Jeżeli chcesz przeczytać ten artykuł, wykup dostęp.

Zaloguj się, by czytać artykuł w całości
  • Prenumerata cyfrowa promocyjna

    Czytaj ten i wszystkie artykuły w ramach prenumeraty już od 12,30 zł co 5 dni.

Aktywujesz kod bez rejestracji

Odblokowujesz dostęp jednorazowo, tylko na tej przeglądarce. Jeżeli chcesz w przyszłości wrócić do tego artykułu, skorzystaj z opcji aktywacji kodu z rejestracją - zarejestruj się.

Klikając w przycisk "Aktywuj kod i czytaj bez rejestracji" potwierdzam, że zapoznałem/am się z treścią informacji o zamówieniu oraz, nadto że żądam rozpoczęcia dostarczenia treści cyfrowych przed upływem terminu do odstąpienia od umowy w związku z czym utracę prawo do odstąpienia od umowy i wiem, że usługa jest odpłatna.

odzyskaj hasło

Klikając w przycisk "Aktywuj kod i zaloguj się" potwierdzam, że zapoznałem/am się z treścią informacji o zamówieniu oraz, nadto że żądam rozpoczęcia dostarczenia treści cyfrowych przed upływem terminu do odstąpienia od umowy w związku z czym utracę prawo do odstąpienia od umowy i wiem, że usługa jest odpłatna.

Aby móc przetwarzać Twoje dane osobowe w postaci adresu e-mail dla celów przedstawiania informacji handlowych na temat naszych towarów lub usług za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej, prosimy Cię o wyrażenie poniżej wskazanych zgód.

Pamiętaj, w każdej chwili możesz cofnąć zgodę na przetwarzanie Twoich danych osobowych. Cofnięcie zgody nie wpłynie jednak na zgodność z prawem przetwarzania przez nas Twoich danych osobowych przed wycofaniem zgody. Szczegóły dotyczące zgody, w tym jej wycofania, znajdziesz w naszej Polityce Prywatności oraz w swoim profilu.

Administratorem Twoich danych osobowych jest spółka Polska Press Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, ul. Domaniewska 45, 02-672 Warszawa. Szczegółowe zasady przetwarzania danych osobowych przez Polska Press oraz uprawnienia użytkowników Serwisu Polskatimes z tym związane zawarte są w naszej Polityce Prywatności.

Twoje dane osobowe będą przetwarzane przez nas w szczególności w celu wykonania umowy (usługa świadczona drogą elektroniczną), w celach marketingowych w zakresie udzielonych zgód, jak też w innych celach marketingowych na podstawie naszego uzasadnionego interesu. Podanie przez Ciebie danych osobowych jest dobrowolne. Przysługuje Ci prawo do żądania od nas dostępu do swoich danych osobowych, prawo do ich sprostowania, usunięcia, ograniczenia przetwarzania, prawo do przenoszenia danych a także prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania przez nas Twoich danych osobowych. Więcej na temat Twoich uprawnień oraz celów przetwarzania danych przeczytasz w naszej Polityce Prywatności.

* Jeżeli klikniesz „Zaznacz wszystkie poniższe zgody” automatycznie zaznaczasz wszystkie zgody. Możesz też zaznaczyć lub odznaczyć każdą ze zgód z osobna.

** Zgoda wymagana.

Klikając w przycisk "Aktywuj kod i zarejestruj się" potwierdzam, że zapoznałem/am się z treścią informacji o zamówieniu oraz, nadto że żądam rozpoczęcia dostarczenia treści cyfrowych przed upływem terminu do odstąpienia od umowy w związku z czym utracę prawo do odstąpienia od umowy i wiem, że usługa jest odpłatna.

Tomasz Pruchnicki

Dodaj pierwszy komentarz

Komentowanie artykułu dostępne jest tylko dla zalogowanych użytkowników, którzy mają do niego dostęp.
Zaloguj się

plus.gazetakrakowska.pl

świąteczna obniżka o 50%

Świąteczna promocja prenumeraty cyfrowej na pół roku!

54,50 109,00

Wyjątkowa świąteczna okazja! Tylko do 27 grudnia prenumerata cyfrowa na pół roku kosztuje aż o połowę mniej. Skorzystaj i ciesz się pełnym dostępem!

Kup teraz

Polska Press Sp. z o.o. informuje, że wszystkie treści ukazujące się w serwisie podlegają ochronie. Dowiedz się więcej.

Jesteś zainteresowany kupnem treści? Dowiedz się więcej.

© 2000 - 2018 Polska Press Sp. z o.o.